در دنیای مدرن و متصل امروزی، ارتباطات بین نرمافزارها و سیستمهای مختلف از اهمیت ویژهای برخوردار است. API ها (رابطهای برنامهنویسی کاربردی) و وب سرویسها ابزارهایی هستند که این ارتباطات را تسهیل میکنند. یکی از محبوبترین و پراستفادهترین این ابزارها، REST API است. این نوع API به دلیل سادگی، کارایی بالا، و قابلیت مقیاسپذیری، توجه بسیاری از توسعهدهندگان و شرکتها را به خود جلب کرده است. در این مقاله در کدنا، بهترین کارگاه آموزش برنامه نویسی به بررسی جامع REST API، ضرورت استفاده از آن، و نحوه کارکرد آن خواهیم پرداخت.
API چیست؟

API (Application Programming Interface) یا رابط برنامهنویسی کاربردی، مجموعهای از تعاریف و پروتکلها است که به نرمافزارها اجازه میدهد با یکدیگر ارتباط برقرار کنند. API به عنوان واسطی بین نرمافزارها عمل میکند و امکان تبادل دادهها و اجرای توابع را فراهم میسازد. برای مثال، زمانی که شما از یک اپلیکیشن هواشناسی استفاده میکنید، این اپلیکیشن از طریق API با سرورهای هواشناسی ارتباط برقرار میکند تا دادههای مورد نیاز را دریافت کند.
API ها میتوانند برای انجام وظایف مختلفی از جمله اتصال به پایگاههای داده، ارسال و دریافت اطلاعات از سرویسهای وب، و انجام عملیاتهای محاسباتی استفاده شوند. هر API دارای نقاط پایانی (Endpoints) است که به برنامهها اجازه میدهد به دادهها و توابع خاص دسترسی داشته باشند. این نقاط پایانی معمولاً از طریق پروتکلهای استانداردی مانند HTTP و با استفاده از فرمتهایی مانند JSON و XML قابل دسترسی هستند.
REST چیست؟

REST (Representational State Transfer) یک سبک معماری برای طراحی سیستمهای شبکهای مانند وب است. این سبک معماری بر استفاده از پروتکل HTTP و روشهای استاندارد آن (مانند GET، POST، PUT و DELETE) تأکید دارد. در معماری REST، هر منبع (Resource) با یک URL یکتا شناسایی میشود و ارتباطات بین کلاینت و سرور بدون حالت (Stateless) هستند، به این معنی که هر درخواست HTTP باید تمامی اطلاعات مورد نیاز برای پردازش درخواست را در خود داشته باشد.
REST بر مبنای چند اصل اساسی کار میکند:
- منابع یکتا: هر منبع باید یک URL یکتا داشته باشد.
- روشهای استاندارد HTTP: برای عملیاتهای مختلف مانند خواندن، نوشتن، بهروزرسانی و حذف از روشهای استاندارد HTTP استفاده میشود.
- بیحالتی: هر درخواست HTTP مستقل از دیگر درخواستها است و سرور نیازی به حفظ حالت ندارد.
- قابلیت کش کردن: دادههای پاسخ میتوانند برای بهبود کارایی در سیستمهای میانی ذخیره شوند.
REST API چیست؟

REST API نوعی API است که بر مبنای اصول معماری REST طراحی شده است. این نوع API به برنامهها و سرویسها اجازه میدهد تا با استفاده از پروتکل HTTP و روشهای استاندارد آن با یکدیگر ارتباط برقرار کنند. REST API به دلیل سادگی، کارایی بالا، و مقیاسپذیری، بسیار محبوب است و به طور گسترده در توسعه نرمافزارهای مدرن استفاده میشود.
در REST API، هر منبع با یک URL یکتا شناخته میشود و عملیاتهای مختلف با استفاده از روشهای HTTP انجام میشود. برای مثال، درخواست GET برای دریافت داده، POST برای ارسال داده، PUT برای بهروزرسانی داده، و DELETE برای حذف داده استفاده میشود. این رویکرد باعث میشود که REST API ها ساده، قابل فهم و انعطافپذیر باشند.
API ها در بسیاری از حوزهها کاربرد دارند؛ از ایجاد ارتباط بین سرویسهای مختلف تا ادغام با سرویسهای شخص ثالث مانند درگاههای پرداخت، سرویسهای ایمیل و پلتفرمهای رسانههای اجتماعی. با استفاده از API ها، توسعهدهندگان میتوانند برنامههای پیچیده و نوآورانهای بسازند که با سایر سرویسها و سیستمها به صورت یکپارچه کار میکنند.
ضرورت استفاده از REST API چیست؟

استفاده از REST API به دلایل متعددی از جمله سادگی، کارایی بالا و مقیاسپذیری، اهمیت زیادی دارد. REST API با استفاده از پروتکل HTTP و روشهای استاندارد مانند GET، POST، PUT و DELETE امکان ارتباط بین سیستمها را فراهم میکند. این ویژگیها به توسعهدهندگان اجازه میدهد تا به راحتی و با کارایی بالا، سرویسهای خود را پیادهسازی و مدیریت کنند. به عنوان مثال، میتوان به ساخت برنامههای تحت وب و موبایل که نیاز به تبادل داده با سرورها دارند، اشاره کرد.
از دیگر مزایای REST API میتوان به قابلیت کش کردن دادهها اشاره کرد که باعث بهبود کارایی سیستم میشود. همچنین، REST APIها مستقل از زبان برنامهنویسی هستند و میتوانند با هر زبانی که از HTTP پشتیبانی میکند، استفاده شوند. این انعطافپذیری، توسعهدهندگان را قادر میسازد تا با استفاده از ابزارها و تکنولوژیهای مختلف، برنامههای خود را توسعه دهند.
REST API چگونه کار میکند؟
REST API بر اساس اصول معماری REST کار میکند. در این روش، هر منبع با یک URL یکتا شناسایی میشود و عملیاتهای مختلف با استفاده از روشهای استاندارد HTTP انجام میشود. برای مثال، درخواست GET برای دریافت داده، POST برای ایجاد داده، PUT برای بهروزرسانی داده و DELETE برای حذف داده استفاده میشود.
فرآیند کار REST API به این صورت است که کلاینت (مشتری) یک درخواست HTTP را به سرور ارسال میکند. این درخواست شامل اطلاعات لازم برای انجام عملیات مورد نظر است. سرور درخواست را پردازش کرده و پاسخ مناسبی را به کلاینت بازمیگرداند. این پاسخ میتواند شامل دادههای مورد نظر باشد یا اطلاعاتی درباره وضعیت درخواست، مانند موفقیت یا شکست عملیات.
همچنین، REST APIها از ساختار JSON یا XML برای انتقال دادهها استفاده میکنند که این امر باعث سهولت در تبادل دادهها و سازگاری با سیستمهای مختلف میشود. یکی دیگر از ویژگیهای مهم REST API، مستقل بودن درخواستها از یکدیگر است؛ یعنی هر درخواست باید تمامی اطلاعات لازم برای پردازش را در خود داشته باشد و سرور نیازی به نگهداری وضعیت درخواستهای قبلی ندارد.
تفاوت پروتکل SOAP با REST API چیست؟

SOAP (Simple Object Access Protocol) و REST دو روش مختلف برای ایجاد APIها هستند که هرکدام ویژگیها و کاربردهای خاص خود را دارند. در ادامه به برخی از تفاوتهای اصلی بین این دو پروتکل میپردازیم:
- پیچیدگی و ساختار:
- SOAP یک پروتکل پیچیدهتر است که از XML برای تبادل دادهها استفاده میکند و نیازمند تعریف دقیق ساختار پیامها و قراردادها است.
- REST یک سبک معماری سادهتر است که از HTTP و روشهای استاندارد آن برای تبادل دادهها استفاده میکند و معمولاً از فرمت JSON بهره میبرد.
- استفاده از پروتکلهای مختلف:
- SOAP میتواند از پروتکلهای مختلفی مانند HTTP، SMTP و TCP استفاده کند.
- REST عمدتاً بر اساس پروتکل HTTP کار میکند.
- کارایی و کارآمدی:
- به دلیل پیچیدگی و استفاده از XML، SOAP نسبت به REST کندتر است و پهنای باند بیشتری مصرف میکند.
- REST به دلیل سادگی و استفاده از JSON، کارایی بالاتری دارد و سریعتر عمل میکند.
- استقلال پلتفرم:
- REST به دلیل استفاده از HTTP و JSON، مستقل از پلتفرمهای خاص است و میتواند با هر زبانی که از HTTP پشتیبانی میکند، استفاده شود.
- SOAP نیز مستقل از پلتفرم است اما به دلیل پیچیدگی بالاتر، ممکن است نیاز به کتابخانههای خاصی داشته باشد.
- پیادهسازی:
- پیادهسازی و توسعه APIهای REST نسبت به SOAP سادهتر و سریعتر است.
- SOAP نیازمند تعریف دقیق ساختار و پیامها است که فرآیند پیادهسازی را پیچیدهتر میکند.
به طور کلی، انتخاب بین SOAP و REST بستگی به نیازهای پروژه دارد. اگر به سادگی، کارایی و انعطافپذیری نیاز دارید، REST گزینه بهتری است. اما اگر نیاز به تبادل دادههای پیچیده و استفاده از ویژگیهای پیشرفتهتر مانند امنیت و تراکنش دارید، SOAP میتواند مناسبتر باشد.
اصطلاحات REST API
REST API شامل مجموعهای از اصطلاحات و مفاهیم کلیدی است که برای درک و استفاده از آنها ضروری است. این اصطلاحات عبارتند از:
- منبع (Resource): هر داده یا شیء که میتوان آن را از طریق API دسترسی داشت. منابع معمولاً با استفاده از URLها شناخته میشوند.
- URI (Uniform Resource Identifier): نشانی یکتایی که هر منبع را مشخص میکند.
- روشهای HTTP (HTTP Methods): این روشها شامل GET (دریافت داده)، POST (ایجاد داده)، PUT (بهروزرسانی داده)، و DELETE (حذف داده) هستند که برای انجام عملیاتهای مختلف روی منابع استفاده میشوند.
- نمایش (Representation): نحوه نمایش دادههای یک منبع که میتواند به فرمتهای مختلف مانند JSON یا XML باشد.
- وضعیت (Stateless): در REST، هر درخواست به صورت مستقل پردازش میشود و سرور نیازی به نگهداری اطلاعات از درخواستهای قبلی ندارد.
- Header: اطلاعات اضافی که با هر درخواست HTTP ارسال میشود و میتواند شامل نوع محتوا، اطلاعات احراز هویت، و موارد دیگر باشد.
- Body: دادههایی که با درخواستهای POST و PUT ارسال میشود.
ویژگیهای REST API
REST API به دلیل ویژگیهای زیر بسیار محبوب است:
- سادگی: استفاده از پروتکل HTTP و روشهای استاندارد آن REST API را ساده و قابل فهم میسازد.
- انعطافپذیری: REST APIها مستقل از زبان برنامهنویسی هستند و میتوانند با هر زبانی که از HTTP پشتیبانی میکند، استفاده شوند.
- مقیاسپذیری: با استفاده از REST API، سیستمها میتوانند به راحتی با افزایش ترافیک سازگار شوند.
- قابلیت کش کردن: دادههای پاسخ میتوانند در سیستمهای میانی کش شوند تا کارایی افزایش یابد.
- قابلیت نسخهبندی: APIها میتوانند نسخهبندی شوند تا تغییرات در یک نسخه جدید تأثیری روی نسخههای قبلی نداشته باشد.
به نقل از سایت فرادرس:
برای پاسخ به سوال چرا نیاز به REST API وجود دارد میتوان از یک مثال کمک گرفت. بنابراین میتوان استفاده از یک اپلیکیشن خرید بلیت سینما را در نظر گرفت. واضح است که این اپلیکیشن به دادههای ورودی بسیاری نیاز دارد چرا که، ارائه دادهها در چنین اپلیکیشنی هرگز ایستا (Static | ثابت) نخواهند بود.
مثلاً، دادهها شامل فیلمهای در حال اکران هستند که به طور مرتب تغییر میکنند. فیلمهای جدید اضافه میشوند و اکران برخی فیلمها به اتمام میرسد. بنابراین، دادهها هیچگاه ایستا نخواهند بود. حال، این سوال به وجود میآید که این دادهها از کجا دریافت میشوند؟
اصول طراحی REST API
طراحی REST API بر اساس اصول معماری REST انجام میشود که شامل موارد زیر است:
- واسط یکنواخت (Uniform Interface): استفاده از URLهای معنادار و روشهای استاندارد HTTP برای دسترسی به منابع.
- تفکیک کلاینت و سرور (Client-Server Separation): کلاینت و سرور باید مستقل از هم باشند و تغییرات در یکی نباید تأثیری روی دیگری داشته باشد.
- بیحالتی (Statelessness): هر درخواست باید به صورت مستقل پردازش شود و سرور نیازی به نگهداری اطلاعات از درخواستهای قبلی نداشته باشد.
- قابلیت کش کردن (Cacheable): پاسخها باید قابلیت کش شدن داشته باشند تا کارایی سیستم افزایش یابد.
- سیستم لایهبندی شده (Layered System): معماری باید به صورت لایهای طراحی شود که هر لایه وظیفه خاصی داشته باشد و از تعامل مستقیم با لایههای غیرمستقیم جلوگیری شود.
- کد بر حسب تقاضا (Code on Demand): این اصل اختیاری است و به سرور اجازه میدهد کدهایی مانند جاوا اسکریپت را به کلاینت ارسال کند تا قابلیتهای جدیدی به آن اضافه شود.
این اصول به طراحی و پیادهسازی سیستمهای REST API کمک میکنند تا کارایی، انعطافپذیری و مقیاسپذیری بالایی داشته باشند و بتوانند با تغییرات و نیازهای مختلف سازگار شوند.
تفاوت بین REST و RESTful
REST (Representational State Transfer) و RESTful دو اصطلاح هستند که اغلب در زمینه توسعه وب و API استفاده میشوند، اما تفاوتهای ظریفی بین آنها وجود دارد.
REST چیست؟
REST یک سبک معماری برای طراحی سیستمهای شبکهای است که از پروتکل HTTP استفاده میکند و اصولی را تعریف میکند که باید در طراحی API ها رعایت شوند. این اصول شامل موارد زیر است:
- واسط یکنواخت (Uniform Interface): همه منابع باید از طریق یک رابط یکنواخت قابل دسترسی باشند.
- بیحالتی (Statelessness): هر درخواست باید تمامی اطلاعات مورد نیاز برای پردازش را در خود داشته باشد و سرور نباید حالت کلاینت را نگهداری کند.
- قابلیت کش کردن (Cacheable): پاسخها باید قابل کش شدن باشند تا کارایی سیستم بهبود یابد.
- سیستم لایهبندی شده (Layered System): سیستم باید به صورت لایهای طراحی شود که هر لایه وظیفه خاصی داشته باشد.
- کد بر حسب تقاضا (Code on Demand): این اصل اختیاری است و به سرور اجازه میدهد کدهایی مانند جاوا اسکریپت را به کلاینت ارسال کند.
RESTful چیست؟
RESTful به پیادهسازیهایی از REST گفته میشود که تمام اصول و قواعد REST را به درستی رعایت کرده باشند. به عبارت دیگر، یک API که با رعایت کامل اصول REST طراحی و پیادهسازی شده باشد، یک API RESTful نامیده میشود.
تفاوتهای کلیدی بین REST و RESTful
- REST: به عنوان یک سبک معماری تعریف شده است که شامل مجموعهای از اصول و قواعد برای طراحی API است.
- RESTful: به پیادهسازیهایی از REST اشاره دارد که تمامی اصول و قواعد REST را رعایت کردهاند. به عبارت دیگر، RESTful به نحوه پیادهسازی صحیح و کامل اصول REST اشاره دارد.
در جدول زیر تفاوتهای اصلی بین REST و RESTful را خلاصه کردهایم:
|
ویژگی |
REST |
RESTful |
|
تعریف |
سبک معماری |
پیادهسازی اصول REST |
|
اصول |
واسط یکنواخت، بیحالتی، قابلیت کش کردن، سیستم لایهبندی شده، کد بر حسب تقاضا |
رعایت کامل اصول REST |
|
استفاده |
به عنوان راهنمای طراحی API |
به عنوان نوعی API که اصول REST را رعایت کرده است |
|
هدف |
تعیین استانداردها و اصول |
پیادهسازی صحیح و کامل اصول REST |
به طور خلاصه، REST یک سبک معماری است که اصولی برای طراحی API تعیین میکند، در حالی که RESTful به پیادهسازیهایی از این اصول اشاره دارد که تمامی قواعد و استانداردهای REST را رعایت کردهاند.
جمعبندی
استفاده از REST API به دلیل ویژگیهای منحصر به فردی همچون سادگی، کارایی بالا و انعطافپذیری، یک راهکار کارآمد برای توسعهدهندگان است. اگر شما به دنبال یادگیری و بهبود مهارتهای خود در زمینههای مختلف فناوری هستید، بهترین راه شرکت در دورههای آموزش برنامهنویسی و تکنولوژی است. سایت کدنا با ارائه دورههایی مانند دوره آموزش هک، آموزش جامع شبکه، آموزش لینوکس، آموزش پایتون، آموزش فلسک، آموزش CCNA و آموزش زبان اسکرچ، بهترین کارگاه برای علاقهمندان به این حوزهها است. این دورهها میتوانند به شما کمک کنند تا دانش و مهارتهای خود را گسترش دهید و در مسیر حرفهای خود موفقیت بیشتری کسب کنید.
سوالات متداول REST API چیست؟
REST API چیست؟
REST API ترکیبی از API و سبک معماری REST است که برای ارتباط بین سیستمها با استفاده از پروتکل HTTP و روشهای استاندارد آن استفاده میشود.
چرا از REST API استفاده میشود؟
به دلیل سادگی، کارایی بالا، مقیاسپذیری، و انعطافپذیری که امکان ارتباط آسان بین سیستمها و تبادل دادهها را فراهم میکند.
تفاوت بین SOAP و REST API چیست؟
SOAP پیچیدهتر است و از پروتکلهای مختلفی استفاده میکند، در حالی که REST API سادهتر و بیشتر با HTTP کار میکند. همچنین، REST API معمولاً از JSON به جای XML استفاده میکند که کارایی را افزایش میدهد.
ویژگیهای اصلی REST API چیست؟
از ویژگیهای اصلی REST API میتوان به بیحالتی، قابلیت کش کردن، لایهبندی، و واسط یکنواخت اشاره کرد.
RESTFUL چیست؟
پیادهسازیهایی از REST که تمام اصول و قواعد REST را به درستی رعایت کرده باشند، RESTFUL نامیده میشوند.